تحقیقات نشان دادهاند که قهوه در مدت زمان خواب و کیفیت آن تأثیرات زیادی دارد.
در حقیقت، کافئین در مغز به گیرندگان (Adenosine) مرتبط میشود و عملکرد این ماده آرامبخش، که عموماً در زمان خواب تولید میشود، را مختل میسازد.
همچنین کافئین محرک های عصبی شما را تحریک کرده و در نتیجه باعث بی خوابی شما می گردد.
البته تاثیر کافئین در همه افراد به یک شکل نیست، افراد زیادی هستند که با وجود نوشیدن قهوه قبل از زمان استراحت، به راحتی و بیهیچ مشکلی میتوانند به خواب بروند.
تاثیر قهوه بر متابولیسم بدن
این قضیه با نوع متابولیسم یا همان سوخت و ساز بدن هر فردی قابل توجیه است. بعضی از افراد، سوخت و ساز آرامتری دارند و در نتیجه بدن آنها کافئین را با سرعت کمتری دفع میکند و این ماده به مدت طولانیتری در خون آنها باقی میماند.
بنابراین اگر احساس می کنید که نسبت به کافئین حساس هستید، بهتر است بعد از ساعت ۴ بعد از ظهر قهوه نخورید و در کل سعی کنید مصرف قهوه روزانه خود را به حداقل برسانید.
همیشه درباره فواید و مضرات خوردن قهوه در بین مردم نظرات متنوعی وجود داشته است برخی اصرار بر مضر بودن قهوه داشته اند در حالی که برخی دیگر تاکید بر نوشیدن قهوه حداقل یک فنجان در شبانه روز داشته اند. و توصیه اشان این بوده است که برای سلامتی و تناسب اندام شما نیاز به نوشیدن قهوه دارید. ما در این یادداشت سعی داریم به مهمترین دلایلی که شما باید روزانه قهوه بنوشید اشاره کنیم پس با ما همراه باشید.
فواید نوشیدن قهوه
آنتی اکسیدان
قهوه دارای آنتی اکسیدان زیادی است که با نوشیدن آن ریسک مبتلا شدن به بیماری های زیادی را در انسانها کاهش می دهد. همانطور که در سطر قبل اشاره کردیم قهوه شامل مواد مغذی ضروری و درصد بالایی آنتی اکسیدان است. مواد مغذی موجود در دانه ها آن را به یک نوشیدنی منحصر بفرد تبدیل کرده است .
یک فنجان شامل چه مواد مغذی است؟
ویتامین B2
ویتامین B5
ویتامین B1
ویتامین B3
فولات (Folate)
منگنز
پتاسیم
منیزیم
فسفر
درست است درصد این مواد مغذی در هر فنجان ناچیز است اما به این فکر کنید اگر در روز چند فنجان بنوشید این درصد بالاتر میرود و چندین برابرمی شود. به همین راحتی شما تنها با نوشیدن چند فنجان قهوه میتوانید مواد مغذی مورد نیاز بدنتان را در طول روز دریافت نمایید.
جالب است که آمریکایی ها یا اروپایی ها بدلیل اینکه قهوه زیادی مصرف میکنند ، آنتی اکسیدان مورد نیاز بدنشان چند برابر بیشتر از میوه ها و سبزیجات از راه نوشیدن قهوه تامین میگردد.
تاثیر کافئین موجود در قهوه بر بدن
کافئین قهوه، یک محرک است که می تواند عملکرد مغز را بهبود و افزایش متابولیسم بدن را بدنبال داشته باشد.
کافئین رایج ترین ماده روانگردان در جهان است. نوشابه، چای و شکلات همه حاوی کافئین هستند، اما قهوه بزرگترین منبع کافئین است.
محتوای کافئین یک فنجان قهوه می تواند بین 30-300 میلی گرم متغیر باشد، اما بصورت میانگین چیزی حدود 90-100 میلی گرم میباشد.
کافئین یک محرک شناخته شده در مغز است. کافئین عملکرد یک انتقال دهنده عصبی در مغز بنام آدنوزین را مسدود میکند.
با مسدود کردن آدنوزین، کافئین فعالیت مغز را افزایش داده و انتقال دهنده های عصبی مغز مانند دوپامین و نوراپی نفرین (norepinephrine) را آزاد میکند. در نتیجه این فعالیت خستگی کاهش میابد و ما احساس هوشیاری بیشتری میکنیم.
مطالعات متعددی وجود دارد که ثابت میکند کافئین در کوتاه مدت عملکرد مغز را بهبود میبخشد به خلق و خو کمک میکند زمان واکنش نشان دادن را بهبود میبخشد و هوشیاری را افزایش میدهد.
نوشیدن قهوه ریسک ابتلا به آلزایمر را کاهش میدهد
بیماری آلزایمر یکی از شایع ترین بیماری های عصبی و یکی از علل اصلی زوال عقل است. مطالعات نشان داده اند که قهوه خورها تا 65% کمتر در معرض خطر این بیماری قرار میگیرند.
پارکینسون دومین بیماری عصبی رایج بین کهنسالان است و ناشی از مرگ نورونهای دوپامین در مغز میباشد. قهوه خورها 32-60٪ کمتر بیماری پارکینسون هستند.
نوشیدن قهوه شما را در معرض خطر کمتر نسبت به دیابت نوع 2قرار می دهد
دیابت نوع 2 بدیل قند خون بالا به علت مقاومت بدن به اثرات انسولین ایجاد می شود.
این یک بیماری بسیار شایع است … که در چند دهه گذشته افزایش یافته است.
جالب توجه است، مصرف کنندگان قهوه به نظر می رسد در معرض خطر کمتری نسبت به بقیه هستند چیزی حدود 23-67٪ احتمال کمتری وجود دارد که به دیابت نوع دو دچار شوند.
در یک مطالعه گسترده با نمونه آماری 457،922 نفر، ثابت شد مصرف هر فنجان قهوه در روز 7 درصد خطر ابتلا به دیابت نوع دو را کاهش میدهد.
نوشیدن قهوه باعث می شود کمتر دچار افسردگی یا خودکشی شوید.
افسردگی امروزه یک مشکل فوق العاده رایج است.
افسردگی شایع ترین اختلال روانی در جهان است و بطور قابل توجهی منجر به کاهش کیفیت زندگی میگردد.
مطالعات نشان میدهد افرادی که بطور نامنظم قهوه مصرف میکنند 20% کمتر دچار افسردگی میشوند. و افرادی که 4 فنجان یا بیشتر قهوه در روز می نوشند احتمال 53 درصد کمتر اقدام به خودکشی میکنند.
قهوه عمر را طولانی میکند
با توجه به اینکه مصرف کردن قهوه ریسک بسیاری بیماریهای کشنده و همچنین خودکشی را کاهش میدهد میتوان برداشت کرد که این نوشیدنی لذیذ به ما در طولانی شدن عمر و افزایش کیفیت زندگی مان کمک کند. در واقع این فقط یک حدس نیست بلکه مطالعات گسترده ای بر این مطلب صحه میگذارند. و نشان دادند مصرف 4 تا 5 فنجان قهوه در روز موجب کاهش مرگ و میر زود رس را در مردان 12% و در زنان 16% کاهش میدهد.
در این یادداشت قصد داریم تا شما را با فرهنگ قهوه خوری و کافه نشینی در کشورهای مختلف آشنا کنیم.پس با ما همراه شوید.
ایران : قهوه های تخصصی ( Specialty coffee )
قهوه از زمان صفویه، حدود قرن 16 میلادی جای خود را در میان نوشیدنیهای روزانه ایرانیها باز کرد و از آن زمان قهوه یکی از نوشیدنی های محبوب مردم ایران بوده و با پیشرفت صنعت قهوه در ایران و ورود قهوه های تخصصی به نظر می رسد ایرانی ها با سلیقه و ذائقه ای که دارند بیشتر دنبال قهوه های دارای عطر و طعم بیشتری هستند و به قهوه تلخ ترجیح می دهند.
تحقیقات سایت کافی شاپ نشان می دهد که امروزه مصرف قهوه های تخصصی به غیر از کافی شاپ ها، در منازل و محل کار هم رواج پیدا کرده است.
فرانسه: قهوه با شیر (Café au Lait)
فرانسوی ها روز خود را با نوشیدن قهوه با شیر داغ آغاز می کنند. لیوانی که در آن قهوه می ریزند باید به قدر کافی بزرگ باشد که بتوانند درون آن نان باگت فرانسوی (baguettes) و یا نان کرواسان (croissants) را فرو کنند.
ترکیه: قهوه ترک (Türk Kahvesi)
یک ضرب المثل ترکی می گوید که قهوه باید به سیاهی جهنم، به قدرتمندی مرگ و به شیرینی عشق باشد. این نوشیدنی غلیظ را پس از غذا با یک شکلات ترکی در ظروف مسی دسته بلندی به نام جذوه (cezve) می نوشند.
ایتالیا: اسپرسو (Espresso)
اگر در یک کافه ایتالیایی سفارش قهوه بیرون بر داشته باشید فروشنده احتمالا از این سفارش شما خوشش نخواهد آمد. قهوه اسپرسو در سبک ایتالیایی قهوه بیرون بر است. این نوشیدنی دوست داشتنی در یک فنجان کوچک سرو می شود و معمولا نیز سرپایی نوشیده خواهد شد.
همچنین به یاد داشته باشید که در کشور ایتالیا کاپوچینو را فقط صبح ها می نوشند، بنابراین اگر قصد سفارش کاپوچینو را دارید در دیگر زمان ها به جز صبح به کافه مراجعه نکنید.
دانمارک: قهوه (Kaffee)
شاید به علت زمستان های سرد و تاریک ناحیه اسکاندیناوی است که میزان مصرف قهوه در دانمارک یکی از بالاترین مقادیر در دنیا می باشد. حتما باید بدانید که قهوه یک بخش حیاتی از فرهنگ دانمارک است و در هر گوشه ای از شهرها، خصوصا شهری همچون کپنهاگ، کافه های بی شمار و بی نظیری وجود دارد.
کوبا: قهوه کوبایی (Café Cubano)
فرقی نمی کند که اول صبح باشد یا پس از صرف غذا یا هر موقع دیگری از روز، کوبایی ها دوست دارند قهوه شان غلیظ و قوی باشد. به عنوان بخش مهمی از فرهنگ اجتماع، کوبایی ها قهوه را در فنجان های کوچک و زمانی که در جمع دوستان هستند می نوشند.
عربستان سعودی: قهوه (Kahwa)
در عربستان و دیگر فرهنگ های کشورهای عربی قهوه نوشیدن همراه با آداب و رسوم خاصی انجام می گیرد. مثلا آنها قهوه را ابتدا به بزرگ ترها تعارف می کنند. همچنین در این گونه از کشورها علاوه بر اینکه درون قهوه هل می ریزند، آن را با کشمش می خورند که تلخی قهوه را کم می کند.
هلند: قهوه (Kaffe)
قهوه های ارزان و بی کیفت آمستردام را به عنوان قهوه هلندی در نظر نگیرید. قهوه بخشی از فرهنگ مردم در کشور هلند است و کافه های مخصوصی برای سرو آن وجود دارند. قهوه هلند که با نام بکی تروست (Bakkie Troost) هم شناخته می شوند را در هر زمان از روز می توان نوشید. این قهوه ها معمولا سیاه هستند و در کنار شیرینی سرو می شوند.
ایرلند: قهوه ایرلندی (Irish Coffee)
مردم این کشور قهوه ایرلندی را معمولا بعد از شام می نوشند. این قهوه شامل قهوه داغ، شکر و خامه است. قهوه ایرلندی در حقیقت در سال 1940 برای گرم کردن توریست های آمریکایی در یک شب سرد درست شد و روز به روز به محبوبیتش افزوده شده است.
مکزیک: قهوه در ظرف سفالی (Café de Olla)
اگر دارچین دوست داشته باشید قطعا از طعم این نوشیدنی لذت خواهید برد. این قهوه با چوب دارچین و درون ظروف سفالی لعابدار و سنتی مکزیک سرو می شود. مکزیکی ها معتقدند که ظروف سفالی طعم قهوه را بهتر می کنند.
اتیوپی: بونا (Buna)
اتیوپی در حقیقت محل تولد قهوه است. در این کشور مراسم و آداب و رسوم مرتبط با دم کردن و نوشیدن قهوه ممکن است تا دو ساعت نیز طول بکشد. بونا که همان قهوه است، در اتیوپی با نمک یا کره سرو می شود و به آن شکر نمی زنند.
اتریش: ملانگ (Mélange)
این قهوه که در کافه های وین سرو می شود نوشیدنی سنتی اتریش می باشد. ملانگ بسیار شبیه کاپوچینو بوده و ترکیبات آن شامل اسپرسو و شیر گرم است که رویش را با کف و خامه می پوشانند و این وجه تمایز ملانگ با کاپوچینو می باشد.
یونان: فراپه (Frappé)
فراپه یونانی یک نوشیدنی یخی و پر از کف می باشد. ترکیبات آن شامل قهوه آماده، آب سرد، شکر و شیر تغلیظ شده است. این قهوه را بهتر است در کافه های فضای باز بنوشید.
آیا می دانید قهوه به غیر از نوشیدن کاربردهای دیگری هم دارد؟
رفع سردرد با قهوه – رفع بوی سیر از دهان با قهوه – قهوه و تعمیر وسایل چوبی – قهوه و رفع بوی حیوانات – قهوه و …
کافی شاپ دات کام : دانستنی های مهم در مورد قهوه
قهوه – دوازده کاربرد و خاصیت عجیب قهوه
*یک – رفع سردرد با قهوه
یافته ها ی علمی ثابت کرده اند کافئین موجب کاهش ورم رگ های خونی می شود و در نتیجه به کم شدن سردردهای شدید و دایم کمک بسیاری می کند. افرادی که
قهوه خالی می نوشند تا 58 درصد و آنهایی که به همراه قهوه، ایبوپروفن می خورند تا 70 درصد سردردهای خود را از بین می برند.
*دو – رفع بوی سیر از دهان با قهوه
برای جلوگیری و رفع بوی سیر از دهان ، پس از خوردن سیر یک یا دو دانه قهوه بو داده را چند دقیقه بجوئید و فرو دهید .
*سه – قهوه و تعمیر وسایل چوبی*
آیا ترک، لب پریدگی، خراش یا تراشیده شدن وسایل خانه تان شما را ناراحت می کند؟ می توانید آنها را با قهوه غلیظ برطرف کنید. برای تهیه خمیر ضخیم، 2 تا 3 قاشق غذاخوری قهوه را با آب کافی مخلوط کنید؛ برای چوب هایی که ته رنگ قرمز دارند، مقداری ید به آن اضافه کنید. این خمیر را با استفاده از چاقوی پلاستیکی یا کاردک داخل ترک ها پر کنید. اضافه ترک ها را از لبه های آن پاک کنید و اجازه دهید تا این خمیر به طور کامل خشک شود. در آخر نیز با واکس مبل روی آن را برق بیندازید.
*چهار- قهوه و تهویه هوای اتومبیل*
برای اینکه اتومبیل شما همیشه تمیز و تازه به نظر برسد، یک لیوان کوچک پر از دانه قهوه در جایی بگذارید که نریزد. دانه های قهوه هرگونه بوی شدید، همچون بوی غذا را به خود جذب می کنند و هوای ماشین تازه می ماند.
*پنج – قهوه برای کود گیاهان*
کافئین موجود در دانه های قهوه نیستند که گیاهانی همچون آزالی، انواعی از گل های رز و گیاهان همیشه سبز دوست دارند بلکه این خاصیت اسیدی و اکسیژن رسانی آن است – نیتروژن، فسفر و مواد معدنی از جمله مواردی است که قهوه به گیاهان می بخشد. برای اینکه دانه ها کپک نزنند، آنها را در عمق زیادی از خاک دفن کنید. البته در این کار خیلی زیاده روی نکنید. حدود ¾ یک فنجان دانه قهوه را در خاک نزدیک ریشه گیاه خاک و این کار را هر ماه یکبار تکرار کنید. برای گیاهان دوستدار محیط های اسیدی نیز می توان از دانه های قهوه نیز به عنوان کود استفاده کرد. البته استفاده زیاد از این ماده باعث خراب شدن خاک نیز می شود.
*شش – قهوه برای پخت نان*
برای پخت نان در فر می توانید از قوطی های خالی قهوه استفاده کنید. البته باید سطح داخلی آن را روغن بمالید و سپس آرد بپاشید تا خمیر به آن نچسبد.
*هفت – قهوه و براق کردن موها*
هنگامی که موها خشک و تمیز هستند با قهوه غلیظ به آن درخشندگی ببخشید. به موها قهوه بمالید و پس از 20 دقیقه آبکشی کنید. این کار را به مدت 7 روز
ادامه دهید تا موها کاملا براق شوند.
*هشت – قهوه برای پاک کردن صورت*
با دانه های قهوه نیز می توانید صورت خود را لایه برداری کرد. دانه های نمدار قهوه را روی صورت خود بمالید تا سلول های پوست مرده از آن جدا شوند. سپس آبکشی کنید.
*نه – قهوه برای رنگ و طعم دادن به گوشت*
برای اینکه گوشت گوشفندی رنگ قهوه ای تیره و طعم عالی به خود بگیرد، در نیمه های پخت یک پیمانه قهوه سیاه به آبگوشت اضافه کنید. البته این کار فقط برای گوشت گوسفند نیست و برای گوشت گوساله هم مصداق دارد.
*ده – قهوه برای رنگ کردن تخم مرغ*
برای نوروز سال آینده می توانید تخم مرغ ها را به رنگ قهوه ای تیره رنگ آمیزی کنید. برای این کار یک قهوه غلیظ درست کنید و تخم مرغ را داخل آن بجوشانید.
*یازده – قهوه به عنوان کمپوسیت*
می توانید قهوه (یا چای یا نوشابه غیررژیمی) روی خاک یا کمپوست بریزید تا روند فاسد شدن تسریع و کمپوسیت تشکیل شود.
*دوازده – قهوه و رفع بوی حیوانات*
حرارت دادن یک فنجان دانه تازه قهوه داخل یک ظرف فلزی کوچک با شعله کم، به رفع بوی حیوانات از محیط شما کمک میکند
سنتهای قهوه نوشی در جهان عرب قهوه : چرا قهوه بهترین نوشیدنی عرفای جهان شد ؟
چرا مقامات مذهبی در مکه، قاهره و استانبول تلاش کردند تا مصرف قهوه را ممنوع کنند؟
به گزارش کافی شاپ : جهان عرب مخترعان و اختراعات بسیاری را به دنیا عرضه کرده که قهوه یکی از آنها است. بهترین دانه قهوه هنوز به نام – عربیکا شناخته میشود .
ولی قهوه ، از زمان عرفای مسلمان تا فروشگاههای زنجیرهای امروز، راه درازی را طی کرده است.
وقتی به قهوه فکر میکنید، احتمالاً به یاد اسپرسوی ایتالیایی، کافه لاته فرانسوی یا گرانده لاته دوبل دارچین دار آمریکایی میافتید
احتمالا شنیدهاید که ایالات متحده هنگامی به ملتی قهوه – نوش بدل شد که شاه جورج مالیاتی غیرمستقیم برای چای تصویب کرد.
کافههای زنجیرهای
کافههای زنجیرهای امروز، مانند استارباکس، کافه نرو و کوستا، در هر فرودگاه بینالمللی وجود دارند
و پس از نسکافه، به نمادی از جهانی شدن بدل شدهاند.
قهوه در آب و هوای گرم، مانند آمریکای لاتین ، آفریقای سیاه، ویتنام و اندونزی، تولید میشود،
قابل درک است که فکر کنید قهوه هم، مانند تنباکو و شکلات از تولیدات قاره آمریکا است،
به هر حال هر سه اینها تقریباً در یک زمان در اروپا به محبوبیت رسیدند – در قرن ۱۶ و ۱۷ میلادی.
ولی قهوه در واقع از کشورهای جنوب دریای سرخ – یمن و اتیوپی – پا به اروپا گذاشت، هرچند به نظر میرسد
که اولین نوشیدنی تهیه شده از گیاه وحشی قهوه توسط یک چوپان افسانهای در اتیوپی نوشیده شده باشد،
قهوه برای اولین بار در یمن کشت شد و یمنیها این نام عربی را بر آن گذاشتند که coffee و cafe بعدها از آن مشتق شد.
واژه شناسی
قهوه در اصل به معنی شراب بوده است و عرفای صوفی در یمن آن را برای کمک به تمرکز
و یا حتی تخدیر معنوی در هنگام ذکر نام خدا مصرف میکردند و
در سال ۱۴۱۴ میلادی قهوه در مکه شناخته شده بود و در ابتدای قرن شانزدهم میلادی
از طریق بندر مُخا در یمن، به مصر صادر میشد.
قهوه همچنان مرتبط با صوفیها دانسته میشد و تعدادی قهوه خانه در اطراف دانشگاه دینی الازهر سر برآوردند.
قهوهخانههایی هم در سوریه، بهخصوص در شهر پرجمعیت حلب،
و در سال ۱۵۵۴ در استانبول، پایتخت امپراتوری بزرگ عثمانی، به راه افتاد
مقامات مذهبی در مکه، قاهره و استانبول تلاش کردند تا مصرف آن را ممنوع کنند.
شیخ ها بر سر شباهت اثرات قهوه و الکل بحث میکردند و برخی به این اشاره میکردند
که دست به دست کردن قوری قهوه، بی شباهت به دست به دست کردن پیاله شراب، نوشیدنی ممنوعه در اسلام، نیست.
قهوه خانه چگونه مکانی بود؟
قهوهخانه نهادی جدید بود که مردان در آن جمع میشدند و به صحبت کردن، شعرخوانی و بازیهایی مانند تخته نرد و شطرنج می پرداختند.
آنها به مرکزی برای تجمع متفکران و به صورت ضمنی به رقیبی برای مساجد به عنوان محل ملاقات جمعی بدل شده بودند.
برخی عالمان دینی معتقد بودند که قهوه خانه “حتی از میکده هم بدتر است” و مقامات هم متوجه شده بودند که این اماکن میتواند تبدیل به “لانه های فتنه” شود.
با این حال همه تلاشها برای ممنوعیت مصرف قهوه، حتی با وجود صدور حکم اعدام در دوره سلطان مراد چهارم
(۱۶۲۳ تا ۱۶۴۰ میلادی)، به شکست انجامید. نهایتاً عالمان دینی به این اجماع معقول رسیدند که مصرف قهوه مباح است.
قهوه از دو مسیر به اروپا راه یافت:
از طریق امپراتوری عثمانی و از طریق دریا، از بندر مُخا. هر دو کمپانی بریتانیایی و هلندی “هند شرقی” از خریداران عمده قهوه در مخا در ابتدای قرن هفدهم بودند و محمولههای آنها از طریق دماغه امید نیک به این کشورها میرسید و یا به هندوستان و دیگر مناطق صادر میشد.
هرچند به نظر میرسد که این تنها بخش کوچکی از قهوه تولید شده در یمن بوده باشد و باقی تولید، به دیگر مناطق خاورمیانه صادر میشده است.
قهوه همچنین از طریق تجارت از فراسوی دریای مدیترانه و بوسیله ارتش عثمانی در طی فتوحاتش در مسیر دانوب وارد اروپا میشد.
در اروپا هم مانند خاورمیانه، قهوه خانهها به مکانی برای معاشرت، مطالعه و تبادل نظر درباره موضوعات روز بدل شد.
یک شباهت دیگر، امکان تبدیل آنها به مکانی برای اجتماع عناصر نامطلوب و خرابکاران بود.
چارلز دوم انگلستان قهوه خانهها را “مکانی برای ملاقات خائنان و نشر شایعات سخیف درباره اعلیحضرت و وزیرانش” معرفی میکرد.
کافههای زنجیرهای امروز، مانند استارباکس، کافه نرو و کوستا، در هر فرودگاه بینالمللی وجود دارند.
یک قرن پس از آن، قهوهخانه معروف پاریس، کافه پروکوپ، مشتریان ثابتی همچون مارا، دانتون و روبسپیر داشت که در طول انقلاب فرانسه در آنجا برای انقلاب طرح ریزی میکردند.
در ابتدا در اروپا به قهوه، به عنوان نوشیدنی مسلمانان، با دیده شک نگریسته میشد، ولی گفته میشود که در حدود سال ۱۶۰۰، پاپ کلمنت هشتم چنان از یک فنجان قهوه لذت برد که انحصار آن در دست مسلمانان را خطایی بزرگ دانست و خواستار “تعمید دادن” آن شد.
گفته میشود که نوشیدن قهوه در اتریش، پس از شکست حصر وین در سال ۱۶۸۳ و مصادره ذخیره بزرگی از قهوه از ترک های شکست خورده، افزایش شدیدی یافت.
شاید به همین دلیل باشد که در وین تا به امروز هم، قهوه به همراه یک لیوان آب سِرو میشود:
درست مانند فنجان های کوچک قهوه ترک قوی با رسوب غلیظ در استانبول، دمشق یا قاهره.
آیا این تنها یک تصادف است، یا یک وامگیری فرهنگی فراموش شده؟
نام گزاری اشتباه قهوه ترک
“قهوه ترک” درواقع یک نامگذاری اشتباه است، چرا که ترکیه تنها یکی از چندین کشوری است که این نوشیدنی در آن نوشیده میشود.
در یونان به آن “قهوه یونانی” میگویند، در حالی که مصری ها، لبنانی ها، سوریها، فلسطینی ها، اردنی ها و دیگران، به نظر چندان به نام این نوشیدنی اهمیتی نمیدهند.
سنتهای قهوه نوشی دیگری هم در جهان عرب وجود دارد. قهوه محلی خلیج فارس معمولاً تلخ است و با ترکیب هل یا ادویههای دیگر تهیه میشود.
معمولاً آن را یک بار با اندکی تأخیر، پس از ورود مهمانها سرو میکنند – زود سرو کردن آن میتواند نشانه بی ادبی و عجله باشد – و یک بار پیش از خروج آنها.
سرو کردن
بسیاری اوقات آن را درست پیش یا پس از نوشیدن یک فنجان کوچک چای شیرین می نوشند.
ترتیب سرو کردن این نوشیدنی متفاوت است و به نظر از اهمیت خاصی برخوردار نیست.
نکته قابل توجه برای یک ناظر غربی لزوم نوشیده شدن این دو نوشیدنی بسیار متفاوت در یک فاصله زمانی کوتاه است.
با این حال متأسفانه با وجود تبدیل شدن قهوه به یک محصول واقعاً جهانی،
تولید آن در یمن کاهش یافته است و به نوعی قربانی واردات ارزانقیمت و محصولات گیاهی رقیب مانند
ماده مخدر قات شده است.
یمن در سال ۲۰۱۱، با وجود تلاشها برای احیای بهترین قهوه دنیا در موطن اصلیاش،
تنها ۲۵۰۰ تن قهوه صادر کرد. امروزه هیچکدام از کشورهای عرب در میان تولیدکنندگان عمده قهوه در جهان جای ندارند.
شاید اینطور به نظر بیاید که برای داشتن روزی پر انرژی ساعت مناسب برای نوشیدن قهوه اوایل صبح باشد. ولی تحقیقات نشان داده نوشیدن قهوه بعد از بیدار شدن تاثیر چندانی در افزایش انرژی شما ندارد.
دلیل آن هم این است که بعد از بیدار شدن سطح هورمون کورتیزول در بالاترین سطح است و این یعی شما به شکل طبیعی افزایش انرژی را تجربه میکنید. بهترین زمان برای نوشیدن اولین فنجان قهوه بین ساعت ۱۰ تا ۱۲ است. یعنی زمانی که این هورمون در سطوح پایین قرار دارد و شما با نوشیدن قهوه انرژی از دست رفته خود را جبران میکنید.
با این روش شما هم از انرژی بالای طبیعی بدنتان و هم افزایش انرژی ناشی از نوشیدن قهوه، استفاده میکنید.
مصرف قهوه در ساعات پایانی روز
مصرف قهوه در ساعات پایانی روز و منتهی به شب هم پیشنهاد نمیشود. اختلال در سیستم خواب شبانه از عوارض مصرف قهوه در شب است. اگر این اختلال طولانی مدت باشد قطعا در کمبود انرژی بدنتان و داشتن احساس کسالت و خستگی در طی روز موثر خواهد بود و نوشیدن قهوه، دیگر برای رفع این احساس، چندان کار ساز نخواهد بود.
البته در اینجا این موضوع در حالت عمومی بیان شد. لازم به ذکر است نوشیدن قهوه برای همه افراد اثر یکسان ندارد و حتی با وجود کافئین ممکن است نه تنها انرژی زا نبوده بلکه باعث ایجاد کسالت هم بشود. بهتر است قبل از مصرف قهوه به طور مداوم، با پزشک مشورت داشته باشید.
نویسنده: “مهدی اخوان لنگرودی”
مهدی اخوان لنگرودی (شاعر و نویسنده، ۱۳۲۴) ۳۸ سال دوری از وطن را با خاطراتش سر می کند و به قول خودش نشستن در کافه موزئوم که پاتوق لنین، اشتفان تسوایک، تروتسکی، توماس مان، توماس برنارد، درفل، آلتنبرگ، تراکل و… بوده، برایش یاد آن روزهای دهه چهل و پنجاه “کافه نادری” و “کافه فیروز” را زنده می کند: برای شاعر و نویسنده یی که «یک هفته با شاملو» و «زندگی و شعر نصرت رحمانی» را در لابه لای این دیدارها در قبل و بعد از انقلاب در ایران و در اتریش نوشته، خاطراتش از نویسندگان لذتی است که او آن را با «مژگان رودبارانی» تقسیم می کند.
یک فنجان قهوه با دهه ۴۰ و ۵۰
در آغاز از مهاجرت از لنگرود به تهران می گوید و اشتیاق برای دیدار با شاعران معاصر آن زمان. نخستین حضور لنگرودی در کافه نادری همزمان با دیدار صالح وحدت شاعر است. و اینجاست که لنگرودی یکی از شعرهایش را برای وحدت می خواند. در کافه نادری نیز نخستین آشنایی لنگرودی با نصرت رحمانی است: شاعر و همشهری شمالی اش. هر چند در پشت جلد کتاب نوشته شده: «از کافه نادری تا کافه فیروز برش هایی است از خاطرات و تصاویری که مولف از حضور شاعران و نویسندگان به یاد دارد. نخستین کتاب روایت خاطرات دوران جوانی مولف است در برخورد با اهالی شعر و داستان، در دهه های ۴۰ و ۵۰: خاطراتی که عمدتا در کافه های معروف آن زمان یعنی “کافه نادری” و “کافه فیروز” شکل گرفته است.
در این کتاب، به جای آنکه آنها را از پشت کتاب هایشان ببینیم، سر میز کافه در خلال بحث ها و گفت وگوها و در پرسه زنی های شبانه شان با آنها همراه می شویم. کسانی همچون احمد شاملو، نصرت رحمانی، فرخ تمیمی، منوچهر آتشی، رضا براهنی، جلال آل احمد، حمید مصدق، ابوالقاسم ایرانی، خسرو گلسرخی و… » اما به نظر می آید حرف ها و خاطرات اخوان لنگرودی بیشتر دلنوشته یی است از یادهایی که از آن زمان برای شاعر هنوز زنده است: هرچند بازآفرینی این خاطرات در قالبی که شکل داستان را هم به خود گرفته، اما باز نتوانسته از مرز یک دلنوشته ملال آور، فراتر رود. اما با این همه نوستالژی آن روزها و حضور زنده ادبیات در دهه های چهل و پنجاه با حضور نویسندگان و شاعران بزرگ در این دو کافه، که هنوز حسرت آن روزها برای نسل امروز باقی است، شاید ملال نوشته های لنگرودی را کمتر کند.